Inleiding

Ongeveer een paar maanden voor mijn pensionering per 1 november 2006 had ik met ingeschreven bij de PUM . PUM staat voor Projecten Uitzending Managers. Dit na een tip van een wijnconfrérie lid die dacht dat dat ook wel iets voor mij zou zijn. Wat is PUM, je kunt het uitgebreid lezen op www.pum.nl maar in het kort komt het hier op neer:

PUM is een organisatie gesubsidieerd door twee Ministeries en nog wat kleinere sponsors en stelt zich tot doel het bieden van ondersteuning op allerlei gebied in ontwikkelingslanden door gepensioneerde personen, de zogenaamde Senior Experts. Als je je inschrijft dien je ook een CV van je zelf op te stellen. Een bedrijf in een ontwikkelingsland land kan een aanvraag indienen bij de PUM in den Haag, met een omschrijving waar het over gaat en welke expertise er gevraagd wordt.

Als PUM de aanvraag in principe wil honoreren kijken ze in hun database met duizenden Experts en kijken of er een geschikte kandidaat beschikbaar bij is. De Expert wordt benaderen en vraag of hij wil en kan. Als dat het geval is wordt het CV opgestuurd naar de aanvrager en die accepteert de Expert of niet. Zo werd ik in 2007 gebeld door de Sectorcoördinator Informatica of ik voor PUM twee weken naar Hanoi in Vietnam wilde. Ze had een match met m'n CMM expertise gevonden en ik scheen toen de enige in hun bestand te zijn met CMM ervaring. Zij wilde ondersteuning om dat bepaalde CMM kwaliteitssysteem naar een hoger niveau brengen. Daar moest ik wel even over nadenken. Uiteraard had ik met CMM gewerkt voor een jaar of 5 maar dat was in 2007 meer dan 4 jaar geleden. CMM heet inmiddels CMMi en is ingrijpend veranderd. Na een paar dagen werd ik gebeld door de landen coördinator Vietnam die op me in begon te praten en me over de streep trok. Ook Ineke wilde mij deze unieke kans niet ontnemen. Dus zei ik ja en werd mijn CV opgestuurd en binnen een week kwam het antwoord dat ze graag met mij in zee wilde gaan en wel op zeer korte termijn. Ineke en ik hadden een vakantie gepland en die ging natuurlijk voor. Ik had dan ook wat meer tijd om m'n kennis van CMM weer voldoende op te vijzelen. Bij NXP kon ik een CMMi 1.2 Second Edition boek en andere materialen lenen en ik sloeg aan het studeren. Ook in de vakantie maar toch wat minder dan ik gedacht had. Verder is het zo dat PUM de reis betaald, je wat zakgeld en kleedgeld voor de tropen verstrekt en dat de ontvangende partij voor de verblijfsaccommodatie zorgt en de maaltijden betaald. Verder dus geen salaris. Jouw tijd stel je belangeloos ter beschikking. En verslag over die missie vind je ook op mijn website www.benderuyter.nl.

In de zomer van 2008 werd ik gevraagd om voor 4 weken naar Ulaanbaatar in Mongolië te gaan, met 2,5 week zijn de PUM en ik uiteindelijk akkoord gegaan.

Zover de inleiding hier na volgt een dagelijks verslag van deze missie en op m'n Homepage kunnen er foto's gemaakt tijdens de reis naar Hanoi en Ulaanbaatar bekeken worden. Er staan links naar site van PUM, de software bedrijven VietSoftware en Interactive LLC en de reisverhalen

Dinsdag 7 oktober 2008

Vandaag is m'n tweede PUM missie begonnen. Vorig jaar nar Hanoi in Vietnam nu naar Ulaanbaatar in Mongolië. Mongolië met aan de noordkant Rusland en aan de zuidkant China. Het kan er zomers + 40 en 's winters – 40 graden Celsius zijn. Gisteravond had Interlux taxi uit Nuenen gebeld dat ze mij om 05.10 uur zouden ophalen om me naar Schiphol te brengen. Precies op die tijd stond de taxi voor de deur. Om snel weg te kunnen hadden Ineke en ik al afscheid genomen maar nog een flinke kus en weg. In Valkenswaard haalde we nog een dame op leeftijd op die naar haar zoon en kleinkinderen in Ierland ging. Ze vloog op Corc waar ook haar zoon in de buurt woont.

De chauffeur wist later handig stukken van de drie files richting Schiphol te ontwijken door quasi af te slaan en later weer aan te sluiten. Om half acht waren we bij Schiphol m'n vliegtuig naar Moskou zou om half tien vertrekken. In Moskou moest ik "overstappen" naar het vliegtuig naar Ulaanbaatar. Het zelf inchecken ging snel en leverde ook een instapkaart voor Moskou naar Ulaanbaatar op.

Tijd genoeg voor een grote kop koffie. Als het tijd is om te boarden wordt er in mijn paspoort naar het visum gezocht. Ze vinden het uiteraard niet want dat moet ik op het vliegveld van Ulaanbaatar nog kopen. Nee, op het vliegveld, nee dat kan niet maar ik zal even bellen. Nee zegt hij dat moet je echt van te voren bij de Russische ambassade aanvragen. A ha, maar ik vlieg door naar Mongolië. Misverstand opgelost en ik mag door. In het vliegtuig wordt om 09.34 gemeld dat er twee koffers aan boord zijn maar niet de eigenaren. De koffers moeten unloaded worden dat kost ongeveer een kwartier. Om 09.50 beginnen we dan toch te taxiën. Ik heb wel genoeg beenruimte maar deze 737 is geen 747 met slaapstoelen in de Business Class. Het is meer dan 9 uur vliegtijd dus mag ik weer BC vliegen. Als we de lucht in zijn komt al snel de Telegraaf en een orangejus. Even later wordt het ontbijt rondgebracht. Smaakt goed en koffie met een bonbon na. So far so good. Omdat er wat turbulentie is kan ik m'n tas met laptop niet pakken en vraag aan de purser pen en papier. Ik krijg een fraaie KLM pen en een KLM blocnote en kan alvast het verslag beginnen. Wat ik nu eerst in een E-mail overschrijf in het internetcafé van de luchthaven van Moskou. Als de turbulentie over is en ik even rondloop maak ik een praatje met de purser en de stewardess over m'n PUM missie. Terug op m'n plaats bestel ik een tomatensap en krijg er drie tukjes bij. Nog te vroeg voor alcohol. In Moskou is het al twee uur later dan bij ons. De verloren tijd vanwege de koffers is onderweg ingehaald. Twee koffers minder scheelt natuurlijk ook. Als we geland zijn blijkt dat er nog een deur achter de loopbrug nog gesloten is en moeten we weer wachten. Als hij open is stap ik als tweede op Russische bodem. Er staat een dame met twee A4tjes met daar op Hongkong en Ulan Bator. Naast deze dame staat een security dame. Een foto maken mag niet maar door m'n charme in te zetten mag ik toch een foto van het a4tje alleen maken. Ik moet wachten dat de persoon voor Hongkong er ook is. Ik wil door het raam een foto maken van een kerktoren met van dat mooie bladgoud. Maar dat mag echt niet. Als de Hongkong man er ook is worden we onder begeleiding 20 meter verder naar een Transit loket gebracht. Daar wordt m'n boardingpas omgewisseld door een Russische en wordt een uitnodiging voor de First Class lounge uitgeschreven. Weer word ik begeleid tot een volgende deur en dag mag ik los. De lounge staat goed aangegeven en twee personen checken mijn invitation en ik mag naar binnen. Bruine ruimtes met alleen kunstlicht en geen zich naar buiten. Er zijn allerlei drankjes en koude hapjes, zoutjes en broodjes vrij verkrijgbaar. Ik neem en broodje met ham, een broodje met honing een soort dikke Tuc en een Duits biertje. Straks nog maar een Russisch biertje om het verschil te proeven. Om 14.35 Russische tijd dus 12.35 Nederlandse tijd bel ik met Ineke. Prima verbinding. Lynn heeft het weer goed gedaan op de muziekles. Ik ga het Internet Café binnen het First Class domein en haal m'n website op waarbinnen ik kan inloggen op m'n Onsbrabantnet webmail. Het eerste mailtje wordt snel verstuurd en daarna nog een mail met de tekst die ik tot nu toe geschreven had. Als het Gate nummer 9 van de vlucht naar Ulan Bator op het scherm verschijnt ga ik op zoek naar Gate 9. Het kon wat duidelijker aangegeven worden maar ik vind het toch maar rechts rondom gelopen terwijl linksom wel wat korter was geweest. Dit keer haal ik de Laptop niet uit m'n tas als e.e.a. door de scanner moet. No problem. Eerst worden we een beetje als vee in een bus gepropt die ons naar het vliegtuig moet brengen. Ik kom naast een jonge Mongoolse dame te zitten die even later haar plaats afstaat aan een Oma. Oma, dochter en kleinkind reizen duidelijk gezamenlijk. Oma is nog gekleed in prachtige klederdracht met een aantal medailles er op. Bij het uitstappen vraagt een andere Mongoolse dame, where do you come from, Holland, Welcome in Mongolia zegt ze alvast. Ik vertel over m'n PUM activiteit en omdat het regent zeg ik typical Dutch weather. Net als in Norway zegt ze want het blijkt dat ze daar al eens geweest is. De eerste kennismaking met Mongolen stemt me tevreden. De bediening in het vliegtuig is uiterst vriendelijkheid en ik krijg een glaasje jus aangeboden. Ook moet ik een keuze maken uit een van de drie hoofdgerechten van de Menu kaart. Ook de drankjes dienen van te voren opgegeven te worden. Het wordt Champagne en geen Whiskey of Cognac want ik moet m'n hoofd er nog wel even bijhouden over zo'n zeven uur ontmoet ik als m'n Mongoolse gastheer. De beenruimte is in dit Russische vliegtuig ook prima en de stoelen zijn zelf nog wat breder dan van de eerste vlucht. Om 21.00 Moskou tijd vliegen we. In Ulaanbaatar is het dan nog 4 uur later dus al 01.00 uur.

Woensdag 8 oktober 2008

Als ik wat probeer te slapen wordt m'n tafeltje al ingedekt, dan maar eerst eten. Eerst wordt het glaasje Champagne gebracht met het glaasje sap, een Garnaal en een Vietnamese Loempiatje. Ik zie geen bestek en onze Russische pianiste Flora had laten zien hoe de Russen met de handen eten, dat doe ik dan uiteindelijk ook maar. Maar bijna wordt m'n Garnaal bij me weggehaald, mooi niet. De volgen gang bestaat uit een aantal verschillende stukjes vis en kaviaar met lekkere dille mosterdsaus. De Champagne is alweer bijgeschonken voordat ik er erg in heb. Alles gaat in een rap tempo ook het hoofdgerecht en het toetje. Omdat de daarna geserveerde koffie erg heet is drink ik dus te langzaam en wordt de koffie al weggehaald voordat ik hem op heb. Al met al toch een leuke BC maaltijd inclusief hete verfrissingsdoekjes. Dan gaat het licht uit en kan er een paar uurtjes gedommeld worden. Even voor de landing wordt er nog een fris ontbijtje geserveerd met o.a. Druiven. Wanner we geland zijn stappen we vooraan uit en ben ik de eerste die naar buiten mag. Het is nog donker. Als snel zie ik het kantoortje van de Immigration Officer waar ik zonder problemen en allervriendelijkst geholpen m'n visa voor 53 US Dollar koop. Ik betaal met 60$, toevallig net overgehouden van m'n PUM reis naar Hanoi in 2008 en vraag het wisselgeld in Mongools geld terug, dan heb ik tenminste alvast wat. Het is 8000 Tugrug ongeveer 5 Euro. De douane passeer ik nu ook snel en even later rolt m'n grote koffer al van de band. De koffers moeten wel nogmaals gescanned worden. Als ik naar de ontmoetings hal loop zie ik snel m'n Mongoolse pick-up met een A4 met m'n naam er op. Hij rijdt een grote Japanse vierwielaangedreven auto met het stuur aan de rechter kant terwijl ze rechts rijden.. Hij zegt dat we eerst naar zijn huis gaan. Het vriest licht en er ligt mooie witte verse sneeuw op de bergen. Als we bij z'n appartement aankomen raak ik in verwarring omdat hij m'n koffers gaat uitlaten. Als we met de lift naar boven gaan stappen we nummer 16 binnen. Het blijkt dat zijn huis ook tijdelijk mijn huis is, zelfs met een eigen kamer. Traditioneel zijn de Mongolen gewent om in ruimte de Ger (tent) te wonen en te slapen en ook gasten te ontvangen. Bij de deur gaan de schoenen uit. Ik maak maar gebruik van m'n gekregen vliegtuig slofjes. Alles ziet er keurig en goed ingericht uit. Er is zelf extra gefilterd water beschikbaar wat zo gedronken kan worden. Hij woont hier met z'n vrouw twee grote zonen en een nakomertje van drie jaar. Interactive LLC bestaat sinds kort uit twee delen en hij is de directeur van een van die twee delen. Ik dacht dat hij een dochtertje had maar deze heeft hele korte haren. In de kamer hang een schilderij met de vijf gezinsleden er op met een klein meisje met heel lang haar. Als het uitgelegd wordt weet ik het weer. Ik heb gelezen dat het haar niet geknipt wordt tot ze drie jaar zijn en dan wordt het volgens een bepaalde ceremonie afgeknipt en dat was onlangs pas gebeurt. Ik kan nog mee ontbijten maar heb nog niet veel trek. M'n eerste klompjes geeft ik weg aan m'n gastvrouw wat duidelijk op prijs wordt gesteld. Jammer dat ik niet met het meisje kan praten om haar vertrouwen te winnen, ook het zingen van”Altijd is Kortjakje ziek” heeft nog geen effect. We spreken af dat ik eerst wat uitrust en dat hij me om 14.00 komt ophalen om naar het kantoor te gaan. Na het rusten installeer ik m'n Laptop en begin dit verhaal verder te tikken. Internet is er hier in het nieuwe appartement nog niet dus moet ik nog even wachten om m'n mailtje met het eerste stuk van het verhaal in te voegen. Even keek ik vreemd aan tegen het plotseling “samenwonen” maar ik pas me gelukkig makkelijk aan en voel me hier al snel thuis. Als m'n gastheer Chimiddorj kortweg Chimid me opgehaald heeft gaan we eerst in het naast gelegen “Romance” restaurant wat eten. Ik kies voor een lekkere salade en een kipgerecht, smaakt weer prima. Tot nu toe dus geen Geiten ogen of Geiten tes..... Daarna wordt ik het bedrijfje rondgeleid en heb gesprekken met de General Manager en hoofd ontwikkeling waar ik tot nu m'n E-mail correspondentie met Interactive LLC gevoerd had. Het is een heel goed gesprek met de General Manager die precies weet waar de schoen wringt in het bedrijf. Ze hebben het bedrijf inmiddels daarom opgesplitst in twee bedrijven. Eén voor globaal gezegd onderhoud en customer support en één voor nieuwe grote projecten. Ik krijg een plaats met PC toegewezen. Morgen neem ik m'n eigen Laptop mee en ga daar mee werken. Om half zeven haalt m'n gastvrouw me op, in de auto zitten de twee zonen en het dochtertje. In het appartement wordt als snack gedroogd zeewier neergezet, best lekker. Het eten wordt gemaakt en we eten rijst, frietjes, zuur en reepjes beef. Het ziet er mooi uit en smaakt voortreffelijk. Als ik kiekeboe speel me de kleine krijg ik ze wat los en begint ze lekker de lachen. Met het boekje “Gast in Mongolië” waar wat Mongoolse zinnetjes in staan oefen ik m'n eerste Mongools voornamelijk met de oudste zoon die informatica studeert. Hij houdt van voetbal en weet als snel dat dat René zijn hobby ook is. Ik neem een douche en daarna kijken van de 6 persoons bank naar de grote LCD TV, er wordt een Film over Dzjengis Khan gedraaid, toepasselijker kan het niet. Om half elf komt Chimid thuis van de Fitness en maken afspraken over hoe laat op te staan.

Donderdag 9 oktober 2008

Na goed geslapen te hebben sta ik om half acht op en eet brood met gebakken ei en lekkere ham. Het eten past goed bij mij. Om half negen vertrekken we me het dochtertje. We brengen het naar de peuterspeelzaal waar ik ook even mee naar binnen ga. Zo kom je echt met het alledaagse leven in de stad Ulaanbaatar in aanraking. Op m'n werkplek wordt met hulp m'n Laptop aangesloten zodat ik zelf niet voor internet kabel en spanning onder het bureau hoef. Ze zijn allemaal erg vriendelijk en hulpvaardig. Ook wordt er een netwerk verbinding naar de vlak bij staande printer gelegd. Ik kan voorruit. De werkomgeving is hier tot mijn verassing beter dan in Vietnam. Het kantoor is bij identiek ingericht een kantoor tuin met vergader ruimtes en kamers voor de Managers er om heen. Het is wat aan de warme kant maar ze schijnen hier graag hoog te stoken. Maar er is voldoende gekoeld of heet water voor thee beschikbaar. Het is een zelfde installatie als bij ons in de bedrijven met van die grote bronwater containers. De toilet ruimte is echter veel beter dan in Vietnam alles is modern en werkt prima. In Vietnam was de kantoortuin goed van airco voorzien de toilette echter niet dus werd het daar echt zweten bij 38 Celsius. Hier is het lekker fris omdat het raam ook nog open staat, ook wordt er regelmatig goed gepoetst. De lunch wordt weer in naast gelegen restaurant gedaan, als we binnen komen is het er erg druk. Een gezelschap zit in een afgescheiden ruimte maar een deel van de tafels uit het gasten restaurant is daarvoor gebruik. De General Manager zit alleen aan een tafel en we kunnen aanschuiven. Het wordt een Caesar salade, Porc met spijsi wortelen en geroosterde bloemkool. Ik zal nu alleen aangeven als ik iets niet lekker vind, dus voor de laatste keer heerlijk. Lunch tijd is rond twee uur! Door een via mijn E-mail gekomen Google alert lees ik op de Website van het NRC handelsblad. Dat het przewalskipaard weer op de steppen van Mongolië draaft, is mede te danken aan een fokprogramma in Natuurpark Lelystad. Ik heb ze helaas nog niet gezien. Om 18.00 is volgens Westerse normen mijn dag wel voorbij en ik besluit een wandelingetje te gaan maken. Omdat m'n gastheer niet op zijn plek is laat ik een briefje op mijn Laptop achter. Hij kent mijn Gsm nummer en kan me dus bellen als we al naar “huis” zouden moeten. Het is heerlijk buiten een fris briesje, niet zoals in Hanoi wanneer je meteen bezweet raakt. Ik maak een paar foto's onder andere van een Ger die als winkel is ingericht. Naar binnen ga ik nog niet. Een keer wordt ik aangeklampt met de vraag of ik Engels spreek met een Engels briefje in z'n hand dat over vrouw en vier bloedjes van kinderen gaat. Ik probeer m'n oude truck door Frans te praten maar in no time houdt hij een Frans briefje voor m'n neus en loop ik maar door. Verder kan je hier rustig wandelen andere niet Mongolen zie ik niet. Wel worden er bij een standbeeld foto's gemaakt met mensen er voor. Het zijn zeker geen westerlingen, het toerisme staat nog in de kinderschoenen. Wel zie ik diverse restaurants, ook waar het eten meer een uitdaging zal zijn. Het restaurant waar we nu twee keer geluncht hebben is meer een goede mix. Na de koffie op Schiphol en het kopen van het visum heb ik nog geen cent uit hoeven geven. Ik zal tzt maar eens voorstellen om het gehele gastgezin ergens mee uit eten te nemen. 20 minuten ben ik terug, langzaam de omgeving leren kennen en misschien toch maar m'n paspoort meenemen wat ik nu niet bij me heb. Ook de brief met het adres van het appartement en Interactive LLC lijkt met wel verstandig. Van de andere vrijwilliger van de Duitse “PUM” SES die vandaag zou komen heb ik nog niets gezien. In m'n expert report heb ik al geschreven dat 1 plus 1 meer dan 2 kan zijn. De General Manager komt nog even bij me langs om te vertellen dat we morgen een Management meeting hebben waar deze Duitser ook bij zal zijn. Om 17.45 wordt ik weer door mijn gastvrouw opgehaald. Deze keer zit de oudste zoon achter het stuur. Terwijl mevrouw kookt neem ik de vandaag genomen foto's over op mijn Laptop morgen zet ik ze bij Interactive weer op mijn Website. Omdat ik de oudste zoon mijn foto's laat zien, laat hij zijn Foto's van Mongolië zien. Ik mag ze overnemen en zal ze tzt ook op mijn Website zetten. Vanavond is er spaghetti met gehakt gemaakt, ook is er Yoghurt. Dochtertje krijgt een geschilde appel die mama in stukken wil snijden, ze zet een Hollandse keel op, ze wil een hele appel. Kinderen zijn worldwide echt niet zo verschillend, ontroerend vind ik dat. Na het eten vertel ik dat ik zaterdag jarig ben en de hele familie uitnodig om ergens te gaan. Het zal zo tussen 18.00 en 19.00 worden. De zoon met rijbewijs zal me het eea van Ulaanbaatar laten zien. En omdat hij het beste Engels van de familie spreekt is dat erg plezierig. Zondag zullen we naar de “Country site” gaan en mogelijk een echte Ger bezoeken. Ik verheug me daar al erg op omdat in de 5 boeken die ik over Mongolië gelezen en de Ger in die boeken uitgebreid aan bod komt. De helft van de Mongolen schijn nog in zo'n tent te wonen. De broers krijgen zo'n houten bouw zweef vliegtuigje, succes verzekerd. Om 22.00 vind ik het eigenlijk tijd op plat te gaan maar die kleine loopt hier net als gisteravond rond deze tijd nog vrolijk rond.

Vrijdag 10 oktober 2

Van morgen bestond het ontbijt onder anderen uit pannenkoekjes. Ik kom hier echt niets te kort. Het ritje naar de peuterspeelzaal en het werk is telkens een schokkend avontuur. De wegen zijn zo slecht en vol gaten dat elke auto aan het slalommen is om om de kuilen heen te rijden. Vooral rond het prachtige appartement is het erg. Maar pas als al het bouwverkeer in die wijk weg is zullen ze aan de wegen gaan werken wordt mij verteld. Het zonnetje schijn zoals bijna elke dag en het vriest nog licht. Chimid zet me eerst bij het werk af en later z'n dochtertje. Ik heb gevraagd of hij de namen van z'n familie voor me wil opschrijven want ik ken ze, tot mijn schande, nog niet. De General director Uuganbayar laat me per E-mail weten enthousiast te zijn over mijn “”Way of Working”. In de loop van de ochtend hebben we ook de meeting gehouden met het Management team de de Duitse vrijwilliger van SES (Senior Experten Service). Reinard heeft eerst samen met zijn vrouw een toeristische trip door Mongolië gemaakt en is vandaag bij Interactive LLC begonnen. Het lijkt me dat we best goed met elkaar samen kunnen en zullen werken. De lunch bestaat deze uit kippensoep en vis met rijst. Om kwart voor zeven zie ik Chimid met z'n jas aan uit z'n kamer komen en ik denk dat we gaan. Nee hij naar zijn Fitness en zijn vrouw komt mij rond kwart over zeven weer ophalen. Maar omdat ik m'n Laptop al had ingepakt ga ik alvast naar beneden en vraag aan de security man of ik daar beneden mag zitten wachten. Hij spreekt alleen Mongools en zoals vele in Mongolië Russisch maar hij begrijpt me wel. Even later komt er een dame naar beneden, are you Mister Ben? Yes I am. I am the sister van Chimid call met Tata and I go also to the department. Ze was me boven al wezen zoeken maar ik wist dat natuurlijk niet. Ze spreekt heel goed Engels is wat ik heel fijn vind. Ik vraag hoe dat komt , ze heeft het een aantal jaren gestudeerd en heeft in Engeland gewoond. Ze schat meer zo'n vijf en veertig jaar, het is echt een aardig volk. Als mevrouw arriveert zit als passagier nu alleen de dochter in de auto. Onderweg stoppen we bij een supermarkt om wat inkopen te doen, ik vraag of ik mee mag, off course. Toch is Mongolië hier ook moderner dan Vietnam als ik tenminste naar deze supermarkt kijk, alles is voorhanden en er kan ook met verschillende passen afgerekend worden. De lift is nog steeds kapot. Ik begrijp dat lift ook het Mongoolse woord voor lift is. De dames slaan aan het koken en ik werk dit verslag ondertussen bij. Dochterlief is onderweg in slaap gevallen en is slapend naar boven gedragen. Wat wil je om 23.00 was ze gisteravond nog op. Van de broers geen spoor. Er wordt een traditioneel Mongools gerecht gemaakt. Vorig jaar mocht ik bij een bruiloft diner in Vietnam zijn maar dit overtreft alles. Fantastisch om zo een paar weken tussen de Mongolen te mogen leven. Ik heb nu door zus Tata de namen van de families op laten schrijven. Iedereen noemt haar sister wat even verwarrend voor mij is. Ze hebben een lange voornaam die vaak verkort gebruikt wordt. De vrouw van Chimid heet Khanda uitspraak Ganda. De oudste zoon Muckhov (Much) de andere heet Batcka (Batska), het dochtertje heet Nomin en de zus van Chimid dus Tata. Haar zoontje heet Bileun. Om 00.15 gaan ook Tata en ik slapen. Tata slaapt op de bank in de woonkamer waar de openkeuken ook is.

Zaterdag 11 oktober 2008

Ik wordt om 09.40 een jaar ouder wakker. Even douchen en dan gezamenlijke ontbijten. Al heb ik al vaak gezien dat de man in huis al aanvalt en de vrouw die alles heeft klaar gemaakt als laatste eet. Ik had een keer zitten wachten toen Chimid als begonnen was tot de rest van de familie ook aan tafel zat, nee ik moest ook al eten. Ach je past je dan maar aan. Chimid, Tata, Nomin en ik maken in toeristische tochtje. De foto's die op m'n website staan zeggen meer dan ik hier kan schrijven. Eerst gaan we naar een enorm hoog Boeddhabeeld en daarna klimmen we via een hele lange trap naar een gedenkplaats voor de gevallenen van de tweede wereld oorlog. Boven zie ik een man staan dat duidelijk geen Mongool is en vraag “Where are you from”, New Zealand. We maken een kort praatje, hij gaat morgen door naar China en ik vertel over mijn PUM vrijwilligers werk. We stoppen n bij een enorm plein waar veel kinderen aanwezig zijn. Ze gaan straks aan sportcompetities doen en zal de straat afgezet worden. We bezoeken nog een enorm tempel complex met heel veel draairollen met tekst er op. Door ze te draaien gaan de wensen die op briefjes in rollen zitten naar boven en brengen ze je voorspoed, iedereen loopt dan ook te draaien. Ook hier weer een Grot Boeddha en honderden kleineren in vitrines. We zien ook een klas met monniken in opleiding er wordt voor en na gebeden. Fotograferen mag daar niet. Onderweg wissel ik 200 Euro om o.a. het eten vanavond mee te betalen. Er moeten weer inkopen gedaan worden in een supermarkt met de zelfde naam als dochtertje Nomin. Ook hier is westers veel aanwezig, zelf Bavaria bier. Er wordt echter Russisch bier ingeslagen. Ook wordt er verjaardagstaart gekocht, ik mag kiezen. Ik kies voor chocolade, daar zijn twee types van een Russische en een Mongools model. Uiteraard kies ik de Mongoolse. Als we terug komen is er nog een zus van Chimid aangekomen met zoontje Bileun van Tata, zij heet zelf Tsitsim. Khanda heeft het eten alweer klaar en we schuiven aan. De taart staat in het midden met het bier erbij. Er wordt een Happy Birthday gezongen en ik bedank ze nogmaals voor alles. Gisteravond had ik toch maar naar bier gevraagd want het was toch vrijdagavond. Nee dat hadden ze niet in huis, nu dus wel. Het wordt mijn eerste alcohol in Mongolië jammer dat het nog niet koud genoeg was. Het is ook wat zoeter van smaak men houdt hier wel van zoet. Chimid moet naar zijn cursus maar schiet niet erg op. Als we later met de hele club dus 3 vrouwtjes en 2 mannetjes vertrekken staat even verderop Chimid nog met de auto te wachten. We rijden achter hem aan, even verderop stopt hij en ruilen we van auto. Ze vinden dat ik ruim moet zitten. We halen Much op van de Universiteit en zetten Tsitsim even verder weer af. We bezoeken het Nationaal Geografisch Museum. Het heeft 40 zalen verdeeld over 4 etages met schitterende panorama's met landschappen en dieren. Het Przewalskipaard dat hier Takhi of Whitehorse genoemd wordt krijgt natuurlijk ruime aandacht. Nederlanders hebben o.a. geholpen het dier voor uitsterven te behouden door het in de Flevopolders te fokken en er 84 naar Het Hustai National Park in Mongolië te transporteren waar ze daar weer in het wild leven en zich ook voor voortplanten. Van de oorspronkelijk 16 die er nog over waren zijn er nu al meer dan 250. Nomin valt onderweg naar huis weer in slaap. Maxi Cosy nooit van gehoord. Meestal zit ze helemaal los voorin naast de chauffeur. Nu ik daar zit en er plotseling stevig geremd moeten worden schiet de hand van Khanda uit om haar te beschermen maar nu zit ik er. We lachen allemaal, de Mongolen zijn goedlachs en als we terug zijn wordt er gevraagd of ik snacks of gebakken eieren wil, nee, een stukje verjaardagstaart dan, ik stem toe. Biertje bij. Er wordt nogmaals door Tata herhaalt dat ik me als thuis moeten voelen, dus als ik iets wil of nodig heb gewoon pakken. De hele dag zingt Bileun Happy Birthday. Het is anders dan anders maar toch een leuke verjaardag. Om 19.15 vertrekken Chimid, Khanda, Tata, Muckhov, Batcka, Nomin, Bileun en ik naar een restaurant waar we tere ere van mijn verjaardag en op mijn uitnodiging gaan eten. Als we bij een Californisch Steakhouse zijn aangekomen is Bileun in slaap gevallen. We moeten even wachten en dan hebben we ze voor 6+2 personen een tafel geregeld. Als ik een Pincher bier wil bestellen blijkt dat er dit weekend geen alcohol geschonken wordt omdat er gemeente verkiezingen zijn bij de landelijke verkiezingen was e.e.a. nogal uit de hand gelopen volgens mij. Dus dan maar een Tonic. Ik bestel een Eg Salad en een Mongolian steak. De salade stond bij de kleine salades maar is toch een behoorlijke portie waarin ook veel stukjes kip in verwerkt zijn. Khanda heeft kip bestelt en krijgt een complete kip. Wat ze niet op kan wordt door de andere opgegeten. Volgens mij heb ik Geit gegeten, de smaak deed aan ook Schaap denken. Na het smullen krijg ik voor mijn verjaardag een fotoboek over Mongolië en een CD met longsong liederen. Ik ben er echt heel blij mee en complimenteer ze met hun keus. Bij het afrekenen betaal ik 100.000 Tuk wat slechts zo'n 60 Euro is. Daar hebben zes volwassen van gegeten en gedronken. Bileun is door alles heen geslapen en wordt pas wakker als we naar buiten gaan.. Na thuiskomst ga ik in de keuken onder de lamp het boek bekijken. Het zijn werkelijk schitterende foto's soms over twee bladzijde verdeeld. Daarna wordt de CD opgezet. Ik vind het mooi maar Batcka vlucht naar z'n kamer die hij nu zo lang ik hier nu ook woon met zijn broer moet delen. Een van beide ligt op de grond. Het lukt me om telefonisch contact met Ineke te krijgen zo dat zij me kan feliciteren en ik haar stem weer eens kan horen. Ook zijn er felicitatie Sms'jes binnengekomen van Dorien, Alice en voor mij midden in de nacht nog een van Jac, Men gaat hier geruisloos zonder iets te zeggen naar bed, Khanda altijd samen met Nomin hoe laat het ook is. Zelf ga ik na een bijzondere verjaardagsdag om 23.00 naar bed en blijft Chimid alleen in de kamer achter.

Zondag 12 oktober

Vandaag om 8 uur opgestaan alleen Khanda is al op. Vandaag is de douche meer koud dan warm maar afijn niet zeuren ik ben in ieder geval weer fris. Ik heb niet de indruk dat ze hier elke dag douchen maar ja dat zijn we nu eenmaal aan ver/ge-wend. Opeens komt Chimid binnen het blijkt dat hij al heeft gejogd naar een nabij gelegen Ger complex. Omdat we vandaag naar de Country site gaan wordt me geadviseerd stevig te ontbijten. Er zijn ook warme vleesballetjes met een laagje deeg er om heen. Ik vul m'n flesje water alvast bij voor onderweg. Als ik de koffer doorzoek voor iets om ergens weg te geven kom ik een Cadeautje van Ineke voor mijn verjaardag tegen het ontroert me. Toen ik gisteren telefonisch contact had had ik er niets van gezegd omdat ik toen nog niet gevonden had. Straks toch maar snel bellen. Ik probeer nog een SMS naar Ankie te sturen met de vraag om e.e.a. Aan Ineke door te geven maar Sms'en lukt echt niet. Chimid zijn eigen GSM gaat de grens niet over dus kan ik die ook niet gebruiken. Khanda heeft me om mijn was gevraagd. Ook dat is dus weer keurig geregeld. Muckhov en ik kijken 's morgens naar een tekenfilm van Wald Disney wat gemaakt is met pratende dieren uit de pre-historie. Ik zie allemaal dieren die ik gisteren in het Museum ook gezien. Heb. Het is geweldig leuk en goed gemaakte film. Alleen is het Mongools nagesynchroniseerd dus versta ik er helemaal niets van. Als we aan onze toer beginnen gaan we eerst Oma in een buitenwijk ophalen. Als we daar aankomen zie ik eerst een meisje veel te schaars en kort gekleed voor de tijd van het jaar. Ze zal er wel een bep(t)aalde bedoeling mee hebben! Als ik Oma begroet zeg ik Sen Benoo (Hoe gaat het), geheel volgens het boekje “Te gast in Mongolië antwoord ze met Sen, Sen Benoo (Goed en met U) ik vergeet met Sen (goed) te beantwoorden maar ben toch trots op m'n eerste Mongoolse dialoog. Ook Bileun is nu samen met Oma ingestapt Onderweg worden er weer in een supermarkt nog wat boodschappen voor onderweg gedaan en rijden we ruim een uur later Ulaanbaatar uit. Als eerste gaan we een rivier over en wordt er nog getankt, wel zo verstandig van tankstation zullen we onderweg niet of niet veel tegen komen. Er wordt stevig doorgereden op de tweebaansweg en van beide kanten scherp ingehaald dus ontspannend is het rijden aanvankelijk niet. Het wend echter snel en je kan zo naast de weg de steppen op rijden van vang rails is er niet. Plotseling steekt er kudde schapen en geiten de weg over, even wachten dus. Langs de weg proberen Nomaden schapenvachten of andere zaken te verkopen. Licht en rechts loopt het vee vrij in de steppen. We stoppen bij een toeristisch centrum waarom boven een enorme Dzjengis Kahn te paard in zilverkleurig blinkt. Er worden foto's en film gemaakt van twee in klederdracht gestoken muzikanten een Paardenviool speler en een zanger. Maar de zanger zingt helaas niet. Via een lift en trappen kunnen we helemaal naar boven waar we per groepje van ongeveer 10 personen op een platformpje waar we oog in oog staan met het enorme hoofd van Dzjengis Kahn. Beneden gekomen koop ik voor 400 Tugrug nog een Dzjengis Kahn cap om me tegen de zon te beschermen en als een leuke herinnering. Onderweg zie ik heel grote, grote en wat kleiner roofvogels. Ook Raven, Kraaien en een Blauwachtige Tapuit. Maar als we rijden kan ik verrekijker echt niet gebruiken door een enorme gehobbel. We rijden en stuk terug en dan “off the root “ om een flink stuk af te snijden. We worden flink door elkaar geschut maar iedereen, behalve ik vindt dit heel gewoon. De kleintjes wordt iets beter vastgehouden. Op een idyllisch plek gaan we later picknicken. Brood, koek, nootjes, zoutjes, appels alles door elkaar. Ik tel ondertussen zo'n 6 grote vogels redelijk dicht bij in de lucht. Ook komen er een groep ruiters voorbij gestormd met hun paarden. Ik film ze even snel met m'n fototoestel. Ook vliegt er een specht voorbij die bij gebrek aan boom in deze rotsachtige omgeving in een houten elektriciteitspaal land. Het is werkelijk een pracht plek en fantastisch weer, wolkeloze hemel, bijna geen wind en niet echt koud. Na de picknick wandelen we nog wat rond en kijken in een toeristische Ger naar binnen. Oma gaat mee naar huis en ik zet mijn foto's op de Laptop en typ m'n verhaaltje over wat ik onderweg al globaal gemaakt heb. Ik kon alleen schrijven als we stil stonden onder het rijden was het onmogelijk. Om 17.00 wordt er soep met veel noedels opgeschept. De noedels worden zijn elke keer weer zelf gemaakt. Deeg maken uit rollen en in reepjes snijden. Ik moer er nog steeds aan wennen dat wie gaat zitten meteen begint te eten en dat die het gemaakt heeft als laatste op een krukje ook aanschuif. Na de soep spoelt iedereen zijn kommetje om en zet het in het rekje in de kast daar droogt het verder wel. Milieu technisch optimaal. Na het eten word Oma weg gebracht en begint Nomin hard te huilen, waar heb ik dat eerder meegemaakt. Maar ook hier is het snel over.

Maandag 13 oktober 2008

Weerom half acht opgestaan en bij het ontbijten (weer met eieren!) met Chimid over de zaak gesproken. Z'n Engels begint wat beter te worden wat het praten makkelijker maakt. Naar het werk gaan en werken daar is al een beetje routine. Ik krijg alleen een verslag ter review wat in docx geschreven is. Om het geopend te krijgen moet ik eerst ik een Microsoft viewer en een Microsoft convertor downloaden en installeren. Bij de lunch wordt het schapenvlees met frietjes. Ik beperk me tot een gang. Op de tafel ligt ik klein vierkant “onderzettertje” maar dat is het duidelijk niet. Je kunt er het personeel mee oproepen, erg handig. Ik had het nog nooit eerder gezien. Na het werk loop ik samen met Chimid naar de kinderopvang waar Khanda al kaar staat. Chimid gaar eerst nog naar fitness. Muckhov daagt me uit voor een spelletje schaak. Eerst gaat het gelijk op dan win ik een paar pionnen maar opeens heeft Chimid een toren meer veroverd, ik heb even gemist hoe en hij staat duidelijk voor. Als Muckhov op pionnen jacht gaat ik hem gaan en bereid een aanval voor. Hij ziet het gevaar en doe nog een goed zet maar het helpt niet ik zet hem schaakmat. Ik heb wel gelezen dat ze gasten altijd laten winnen binnen hun cultuur maar dat geloof ik nu even niet. Morgen wil hij zijn revanche. Ondertussen heeft Khanda weer een maaltijd soep klaargemaakt. Het is gevuld met vleesballetjes, stukjes vlees en doorzichtige noedels. Als ik een keer hoest vragen ze of ik verkouden ben. Nu dat valt wel mee maar ze pakken toch een pot door Oma gemaakt Jam van bepaalde rode bessen. Heet water er bij en opdrinken. Het zit vol vitaminen en help goed tegen de verkoudheid.

Dinsdag 14 oktober 2008

Vandaag geen eieren bij het ontbijt wel vette vis uit blik. Volgens Chimid zal er vandaag regen komen maar daar is nog niets van te zien. Als we om 14.00 gaan lunchen zie ik wel wolken tussen het blauw maar het is nog steeds droog. Als ik vraag hoe het met de wegen rond z'n appartement is bij regen die nog geen bestrating hebben weet hij dat niet. Want in die enkele maanden dat hij daar nu woont heeft het nog niet geregend. De regentijd zit er wel aan te komen. De lunch was voor mij nu een soort risotto met daarnaast stukjes vlees met diverse stukjes warme groente. Chimid vraag of ik straks alleen naar het kinderdagverblijf om de hoek kan gaan waar Khanda Nomin en ook mij zal ophalen. Geen probleem ook al is het dan al donker. Ik zie de auto nog niet en ga het kinderdagverblijf binnen en vraag kan ik hier wachten tot Nomin opgehaald wordt. OK, op een bankje in het halletje ga ik zitten wachten. Regelmatig worden kinderen opgehaald in het halletje zijn kastje met de schoentjes en de jasjes. Ik zie niets wat me aan Nomin doet denken. En omdat de kinderen om de hoek spelen zie ik ze niet. Op een bepaald moment vraag een moeder in goed Engels: who are you waiting for. Nomin zeg ik, die kent ze niet en ook de twee meisje die inmiddels in het halletje bij haar zijn gekomen kennen haar ook niet. Ze vraagt het nu aan de leidster in het Mongools, nee ook niet, maar waarschijnlijk moet je om de hoek zijn. Ik ga weer naar buiten en daar wordt al met de auto met smart op me gewacht. Om de hoek is net zo'n ingang en het halletje erachter ziet er net zo ook. E.e.a. stamt waarschijnlijk uit de Russische tijd van alles gelijk en recht toe recht aan. Er wordt weer gekookt en Chimid is nog steeds niet thuis als we aan tafel gaan. Ik maak een foto van het fraai opgemaakt bord met ongeveer het zelfde gerecht als toevallig vanmiddag bij de lunch. Na het eten krijgt Muckhov zijn schaakrevanch. De tweede partij win ik weer de derde verlies ik. Het staat dus 2-1 voor mij. Als ik om 23.15 naar bed ga bel ik nog even naar de Laan van Tolkien want het is dinsdag oppasdag. Ik spreek Ineke, Luc en hoor ook iets van Lynn. Waar ben je nu zegt Luc, ik zeg heel ver weg in Mongolië, wat ben je aan het doen. Ik ga naar bed van hier is het als laat en de zon is hier al weg. Als je wakker ben is de zon weer terug zegt slimme Luc. De familie heeft al veel foto's en filmpjes gezien op m'n Laptop en zijn zeer gedesinteresseerd. Ook Nomin vind het leuk. Voor mij was het weer ontroerend het filmpje van Luc en de QnAp Sinterklaas te zien. Hij vraagt dan aan Sinterklaas of hij een paar pepernoten voor Papa en Mama mag. Wat een lief menneke.

Dinsdag 15 oktober 2008

Vanmorgen was er koude risotto als ontbijt met cakejes en koekjes. Verder leg ik de telefoonnummers van Chimid en Khanda vast in mijn telefoon. Ook krijg ik een SIM kaart van de GSM in zijn auto de telefoon is stuk. Maar als hij werkt mag ik hem in mijn GSM gebruiken. Later zal ik de uitproberen. Als we onze dagelijkse ochtend vergadering om 10.00 hebben valt het licht uit. Alle spanning is ingeval bij Interactive uitgevallen. Na de vergadering werk ik lokaal verder op m'n Laptop, internet is er uiteraard niet. Het is wel lekker stil in de kantoortuin. Ik ben benieuwd hoe lang de batterijen van mijn Laptop het nog vol houden. Ik ga me nu met SIM wisseling bezig houden. Ik wissel de SIM om en ... het werkt. Omdat de spanning is uitgevallen gaan we wat eerder lunchen het gezelschap bestaat uit Chimid, Batkhuyag, Rainer (de Duitse vrijwilliger) en ik. We gaan naar een restaurant is verder op het is meer oosters. Ik bestel een maaltijd soep en krijg er stokjes bij. Als we teruglopen is het geheel bewolkt en valt er wat nattigheid, Volgens Chimid komt er sneeuw. Even bel ik met Ineke via mijn Mongools GSM nummer (976)88118787. Omdat we morgen een tweerichtingsgesprek met de achterburen en Ineke willen proberen probeer ik eerst via Skype in een richting naar Ankie te bellen. Dat gaat uitstekend en maar voor 0,017 Eurocent per minuut!!. Ook spreek ik Luc weer en het eerste wat hij zegt hier is het licht dus moet het bij jouw donker zijn. (Voor wie het niet weet Luc is vier jaar jong!). Ook Lynn is spraakzaam maar is verkouden en gaat straks met Ankie even langs de dokter. Later heeft Ankie ook Skype geïnstalleerd en chatten we een tijdje. Er is nog geen microfoon op de Laan van Tolkien voorhanden dus als we Skype bellen horen ze mij wel maar ik niet, later maild Ankie dat Lynn Opa riep toen ze mij via de Laptop hoorde. Eigenlijk hoeft Ineke niet naar de buren want zo gaat het ook prima, alleen bij de buren kan ik ze via de Webcam ook zien. En voor die paar centen per minuut hoef ik het niet te laten. Om 18.00 Skypt achterbuurman Geert mij. Wij horen elkaar goed en ik zie hem ook omdat hij een Webcam heeft maar ik niet. Het avondeten is ik zeg het toch nog maar een keer weer heerlijk. Noedels met vlees en van alles erin. 's Avonds nog maar eens geschaakt de stand is nu 2-2.

Donderdag 16 oktober 2008

Het ontbijt vandaag was omelet met spek en kleine Nomin eet hier ook van en ook nog eens twee gekookte eieren. Er is vannacht geen sneeuw gevallen en het weer klaart al weer op. Wel is het een stuk kouder dus gaat de rode sjaal maar om. Vandaag ben ik pas om 09.30 op het werk. Kennelijk komt de tijd dat Nomin naar “school” gebracht wordt niet al te nauw. Ze leven hier lekker gemakkelijk, het bevalt me allemaal wel, de mensen en hun volksaard. Tegen het middaguur gaan we een Webcam kopen. Het is in een warenhuis waar op een open ruimte allemaal afzonderlijke winkeltjes zijn. In de winkels genummerde balies met een verkoper of verkoopster. Het zijn allemaal computer en GSM winkeltjes, het zijn er tientallen. Ik koop een Logitech Webcam met ingebouwde microfoon en USB aansluiting, hij kost omgerekend 24 Euro. Ze hadden ze ook nog wel veel goedkoper. Daarna gaan we in Berlin fastfood eten. Spaghetti en een Berlin salade. Samen voor twee en een halve Euro. Het installeren van de Webcam gaat niet zonder slag of stoot maar ik krijg hem aan de praat en kan mezelf al op de PC zien. Als we later het afgesproken Skype contact met onze achterburen en Ineke zien we elkaar wel maar horen ze me niet. Ik typ dat maar de antwoorden op de vragen. De Webcam heeft een ingebouwde microfoon daar ligt het misschien aan. Later vind ik een beetje verborgen microfoon instellingen voor opname sterkte, die staat nogal laag. Ik zet hem maximaal.. Als ik later in de auto van Khanda staat en omdat er ongeluk of zoiets is gebeurt staat er een enorme file en schiet het totaal niet op. Ik neem de Laptop op schoot en begin aan dit verslag te werken. Het avondeten is donkere rijst, pure, zuur en een kruising tussen een hamburger en een gehaktbal, Het vlees is lekker gekruid. We spelen nog wat met de Webcam maken filmpjes er mee met Nomin in de hoofdrol.

Vrijdag 17 oktober 2008

Het ontbijt is vandaag naast het voor mij bruine brood een bord met warme melk en rijst, De auto staat in de parkeergarage. Het is erg onhandig ingericht zodat auto er eerst niet uit kan. Als een tweede roldeur geopend wordt lukt het wel. Vanuit de parkeergarage gaat het stijl omhoog ik ben benieuwd hoe dat straks met sneeuw en ijzel gaat. Het rijden stoort met nog steeds met Nomin los voorin. Ook vind ik het niet nodig te toeteren als er een auto voor je stil staat om duidelijke redenen, wel wordt er wel veel minder getoeterd dan in Hanoi. Het is druiliger weer, maar Mongolië kan wel wat regen gebruiken na de droge periode. Na onze dagelijkse ochtendvergadering valt de spanning weer eens uit. Nu niet alleen bij het bedrijf maar minstens ook het gebouw want de liften doen het niet. Chimid en ik gaan alvast maar eten in het restaurant hiernaast. Het is er daar al aan de frisse kant. Sommige gerechten kunnen niet gemaakt worden en de verfrissingsdoekjes zijn koud in plaats van heet. Omdat ik gisteravond het gehaktachtig vlees lekker vond bestel ik gehaktbal. En een verse fruitsalade met dressing vooraf. Het blijken drie kleine gehaktballetjes zijn met elk een andere vulling en smaak. Buiten zie ik zwarte rookwolken bij de elektriciteitscentrale als er brand is kan het uitvallen nog lang duren. Er worden plannen voor zondag gemaakt om naar het Przewalskipaard reservaat te gaan, hier zo'n 100 km vandaan. Ik hoop dat het door gaat, zeker vanwege de Nederlandse beloonde inspanning om het paardje in het wild te behouden. Om half drie is er weer spanning, m'n batterij van m'n Laptop heeft het al die tijd volgehouden. De netwerkverbinding is echter nog niet hersteld. Maar de servers moeten even opnieuw gestart worden, 5 minuten later komende mailtjes weer binnen. Buiten is de zwarte rook ook weg. Om 16.15 valt de spanning weer weg om na 5 minuten alweer terug te komen. Weer zie ik zwarte rook bij de schoorstenen van de elektriciteitscentrale, er is dus een verband. Na 10 minuten herhaalt zich dit weer. Rainer houdt het voor gezien en vertrekt. Deze keer haalt Muckhov, Nomin en mij op. Tata en zoontje Bileun zitten ook ik de auto er is ook een vriend, naam onbekend. Ze zijn hier niet zo snel met voorstellen. Als ik vraag of hij Engels kent lacht hij alleen maar en krijg ik geen antwoord. In het appartement aangekomen geen spoor van Khanda, Tata gaat koken ik krijg weer als eerste het is een bord noedels met vlees en groente. Ze zegt dat ze niet goed kan koken maar het smaakt uitstekend. Ik ben er ook achter gekomen dat Nomin bij Chimid en Khanda in bed slaapt. Chimid heeft namelijk laten zien dat een stuk van het onderruggetje blauwachtig is toen ze nog in het grote bed lag.. Dit komt alleen bij Mongoolse mensen voor of die er oorspronkelijk vandaan komen,. Om 12.30 ga ik maar naar bed, de meeste zijn al zonder iets te zeggen vertrokken..

Zaterdag 18 oktober 2008

Om 08.30 is het voor mij tijd om op te staan. M'n bed wordt afgehaald voor verschoning en m'n was zet ik naast de wasmachine. In het weekend wordt er meer gezamenlijk gegeten. Vandaag bestaat het ontbijt uit soep met mie (noedels) en brood. De mie wordt hoorbaar naar binnen geslurpt en het brood wordt in de soep gesopt. Allemaal dingen die thuis niet zo horen hier doe ik hier lekker mee. Vandaag kies ik voor de Chinese thee. Gedroogd blaadjes die eerst moeten opzwellen en trekken,10 minuten geduld en je hebt een lekkere thee. Als altijd staan er droge koekjes en uitgedroogde cakejes op tafel. Om 10.15 gaan Khanda, Tata, Nomin en ik op weg om voor de kleinkinderen en zo mogelijk voor Ineke wat te kopen. De eerste zaak ligt helemaal verborgen in een industrie gebied (on)bereikbaar via hobbelige wegen. De zaak blijkt gesloten en we rijden door naar Gobi een exclusieve kledingzaak. Voor meisjes nogal wat keus voor jongetjes veel minder. Ik koop een leuk Kasjmir setje voor Lynn. Bij het afrekenen blijkt dat het tweedelig setjes twee prijskaartjes heeft, goed voor de economie van Mongolië denk ik maar. We gaan naar het centrum naar een groot warenhuis met 6 etages waar van alles te koop is. Hier slaag ik ook voor Luc. Voor Ineke weet ik het nog niet, ik zie van alles maar of het haar past of het haar smaak is weet ik niet, ik ben daar altijd erg onzeker over. Khanda mag ook iets van mij kopen maar kan nog geen besluit nemen. Ottolien had me gevraagd om voor een boek met klederdrachten te kopen, maar alleen als ik er tegen aanloop, ik moet er beslist niet naar zoeken. Ik loop er ook letterlijk tegen aan, het is in het Engels en staat vol met prachtige foto's van Mongolen in klederdracht. Ook de inkopen voor het huishouden doen we daar. Het wordt een kar vol en na het afrekenen in twee grote gratis boodschappen tassen. Koelie Ben doet zijn best. En omdat de tijd vliegt en er te weinig tijd is om thuis een lunch te maken wordt er ook in de stad geluncht. Om daar te komen lopen we door een tunnel onder de weg door en in die tunnel zijn weer winkeltjes gemaakt. Eerst zitten we helemaal in een hoek maar schuiven een tafeltje op daar stoot Nomin haar limonade om en we verhuizen weer een tafel. De dames nemen samen twee halve pizza's met een soort wraps gevuld met vlees vooraf. De pizza's zijn niet groot van oppervlak maar wel Amerikaans dik. Ik volsta met gegrilde lever met rijst en natuurlijk een biertje. Bij de lever zitten ook stukjes puur vet, voor mij wel lekker maar niet zo goed natuurlijk. Ik help bij het afrekenen omdat hier niet me een pas kan worden betaald. De stukken pizza die over zijn wordt meegenomen in een doosje, hier wordt niets van eten weggegooid. Als Tata met Bileun weg gaat zegt Bileun “See you Ben, bye bye”. Iedereen vertrekt en ik blijf met slapende Nomin achter. Ze was onderweg naar huis al in slaap gevallen, wat wil je gisteren was het voor haar ook na twaalven. Ik ben oppas in Mongolië, wie had dat van te voren gedacht. Muckhov zal straks ook nog thuis komen en omdat Khanda gaat werken vraagt Tata of ik zelf wat kan koken. Nauw nee, hier niet, maar ik pak wel wat brood verhongeren zal ik niet. Voordat Muckhov thuis komt is Nomin al wakker, even een paar traantjes. Wat limonade en de Minideuntjes van Wanda Poot gedraaid op m'n Laptop lost dat snel op. Als Muckhov thuis komt is alles al pais en vree. Als ik een boterham voor mijn zelf klaar maak tovert Muckhov een bordje met rijst, worst en een gebakken ei te voorschijn. Even in de Magnetron en eten maar. Ik had wel gebakken ei geroken maar dacht dat het voor hem zelf was. De hele dag zijn ze wel met een beetje eten bezig. Ik vraag via Muckhov of Nomin niets hoeft, nee dus. Even later is Muckhov weer in de keuken bezig en om half acht wordt ik aan tafel genodigd en gaan we eten. Rijst met vlees reepjes,uit, augurk en paprika. Nu eet Nomin wel mee en even later komt Batska ook thuis en eet ook mee. Ik ben benieuwd wat de weegschaal zegt als ik thuis kom. Muckhov eet de hele dag en zou graag vet willen zijn net als die Mongoolse worstelaars maar er zit geen grammetje vet op, tevergeefs probeer hij in het vet van zijn buik te knijpen. Even later zien we worstelen om TV met zijn favoriet en kampioen Zugbad. Qua postuur zit ik dus in het goede land. Het is al over negenen en van Chimid en Khanda nog geen spoor. Na tienen komen ze pas thuis en eten nog wat. Chimid gaat verder met de poging om een lamp met veel glitter werk en losse lampjes te repareren, als later Muckhov meehelpt lukt het eindelijk en kan Chimid ook even zitten. Na nog wat praten en TV kijken ga ik om 00.15 naar bed.

Zondag 19 oktober 2008

Om 08.30 opgestaan Khanda is al enig al op en is al weer met het voorbereiden van eten bezig. Er wordt beslag gemaakt. Niet uit een kant en klaar pak, maar van meel. Even later is Nomin ook wakker. De TV geeft alleen sneeuw. Net als de stroom is de TV niet altijd even betrouwbaar. Ik kijk nog eens door het boek wat ik voor mijn verjaardag heb gekregen. Ook blader ik door het boek met foto's van Mongolen met traditionele kleding. Ottolien zal er vast blij mee zijn. Om 10.00 verschijnt Chimid. Ook Batska meldt zich en wordt de tafel gedekt. Nauw gedekt eigenlijk niet want alles staat zo op de formica tafel. Brood wordt uit de hand gegeten dus staan er ook geen bordjes. Keep it simple. Maar er bijna altijd wel iets warm te eten bij het ontbijt, nu dus groenteomelet. Muckhov eet wat er overgebleven is van zijn rijstgerecht van gisteren, even in de Magnetron en klaar. Ik moet weer goed eten zegt Chimid in verband met de lange reis, kennelijk gaat het bezoek aan de Takhi paarden toch door. Gisteren had ik er helemaal niets over gehoord. En als Chimid een dag vrij wil zijn kan ik met dat goed voorstellen. Afijn ik wacht maar af. Na het eten doet de TV het weer. Er is een talentenjacht voor kleine kinderen. Hun prestaties zijn verbluffend ukkies van drie zingen heel goed en met veel overgave zodat het vuur er afspat. Ik had al op het rooster van de peuterspeelzaal gezien dat zingen veel aandacht krijgt. Ook wordt in groepjes perfect en vrolijk gedanst. Om 11.15 vertrekt de hele familie en ik naar het Hustai National park met de Przewalskipaarden. Onderweg moet we eerst wachten op een onbewaakte overweg en neem een paar foto's. Makkelijk als je voorin mag zitten. Als we eenmaal de stad uit zijn en uiteraard weer hebben getankt rijden we over een pas aangelegde snelweg. Zeker 6 auto's breed en natuurlijk geen strepen en vangrail, ook niet in het midden. Maar ook bijna geen auto's wel koeien en paarden die oversteken of op de weg lopen. Langs de weg ligt het 30 km lange traject voor de jaarlijkse paarden race. De eigenaar van het paard krijgt de geldprijs en de eer is voor de grote en kleine jonge ruiters. Over het asfalt gaat het lekker snel maar de weg is nog niet af en gaan we off the Road rijden. Parijs Dakar is er niets bij. Chimid kan af en toe uit 3 sporen naast elkaar kiezen, wegen kan ik het niet noemen, wel verhard zand. Het gaat minder der snel maar toch wel snel want Chimid houdt zoals gewoonlijk het gas erop. Zeker 30 km rijden we zo en gaan linksaf en de zandpaden worden hier nog spannender. We bereiken uiteindelijk de ingang van het park met een Ger resort waar even in het stenen gebouwtje van het toilet gebruik gemaakt kan worden. De andere mannen hebben onderweg dat al in de steppen gedaan. Vanaf de weg gezien zie je kilometers toch niet. Onderweg zie ik vrouw in klederdracht gehurkt zitten. De lange rok geeft hierbij 100% privacy. Als we de port van het park doorgereden zijn neem ik een foto van het informatiebord terwijl er auto terug uit het park komt. Hier blijkt een vrouwelijke gids in te zitten die bij het resort woont en rijdt nu met ons mee. Weer rijden we een aantal km's als we stoppen en de paardjes zien. We hebben er ongeveer 100 km voor gereden. Er is ook veulen bij wat in het wild geboren is. Onze gids geeft uitleg en ik tel 30 Przewalskipaarden. Er zijn er vanaf Nederland 84 ingevlogen maar nu zijn er al 250, het gaat dus goed met ze. Ook zijn er op nog twee andere plaatsen wilde paarden. Samen met gids picknicken we. Haar verrekijker zit in een tas van Vogelbescherming Nederland! Ik geef haar een bedrag voor het project. Er is warme thee en ook warme vleesballetjes in een buideltje. Daar was Khanda kennelijk vanmorgen al vroeg mee bezig. De koelbox is een tafeltje en er horen ook twee stoeltjes bij. Het is er doodstil en het is prachtig zonnig weer en niet al te koud. Ook vliegen er een Gier en nog wat andere roofvogels boven ons Onderweg heb ik ook kleine Leeuwerik achtige vogels gezien bij plekken waar wat water stond. Over twee dagen zou het overigens 15 graden gaan vriezen! Na de picknick rijden we nog wat verder waar de gids herten gezien heeft. Wie zien er verschillende zij noemt ze Red Deer. Aan het grote mannetje met gewei te zien zijn het een soort Edelherten. Als we terug gaan nemen we afscheid van onze gids en geef ik haar ook nog een paar klompjes. Plotseling komt er klein busje aan en er stapt een man uit dat duidelijk geen Mongool is. Ik stel mijn standaard vraag: Where do you come from. The Netherlands is zijn antwoord. Ik spreek de eerste Nederland in Mongolië en hij ook. Zijn vrouw en Engelse reisgenoot en een chauffeur/gids is er bij. Ze slapen onderweg in een Ger of eigen tentje. Bij -10 hebben ze het wel koud gehad. We nemen afscheid en aanvaarden de terugreis. Chimid slaat in zijzandpad in om weer via 45 graden af te snijden. Ondanks het enorme gehobbel is iedereen achterin in slaap gevallen, Nomin natuurlijk ook. We komen nog goed uit ook en vervolgen uiteindelijke de nieuwe asfalt weg weer. Chimid had om 14.00 bij een klant in Ulaanbaatar willen zijn maar het wordt 16.45. Muckhov rijdt verder en thuisgekomen begint Khanda al weer met het eten voor vanavond voor te bereiden. Ik wilde nog aanbieden om het afval in de plastic zak naar de mini vuilnisbelt om te hoek te brengen. Hier waren twee mannen naar bruikbare resten te zoeken maar die gingen net weg. Drie honden zagen toen hun kans schoon. Ik breng het ivm de honden toch maar niet weg. Ik werk weer aan mijn verslag en voel de zon weer in mijn gezicht. Om half zeven wordt er gegeten, Mie, friet, komkommer, tomaat en niet met reepjes maar Kebab achtige plakjes vlees vandaag. De variatie in het eten is enorm. Chimid is er weer niet bij en ook Muckhov niet. Hun bordjes staan bij de magnetron klaar. Via Batska zeg ik tegen Khanda dat ik weer een fantastische dag gehad. Ik vond het zelfs een avontuur. Mijn GSM doet het daar in de middle of no where niet en je hebt maar één reserve band. Omdat af en toe, zoals elke dag Chimid zijn telefoon gaat heeft hij wel verbinding, waarschijnlijk via het duurdere satelliet systeem. Zeker weten doe ik dat echter niet. Khanda gaat zittend op de vloer m'n overhemden strijken. De pakket vloer met een laken eronder is een goeie strijkplank. Misschien is een strijkplank wel een toepasselijk cadeau voor Khanda. Ik zal het Chimid morgen vragen. Als de elektrische tijd uitvalt wordt een noodlamp en een kaars op een schotel als noodverlichting gebracht. Muckhov en ik gaan schaken, ik win ook nog. Om halt tien ga ik maar slapen en om circa 01.00 gaat het licht in de slaapkamer aan en is er dus weer spanning.

Maandag 20 oktober 2008

Het ontbijt was vanmorgen gebakken eieren met ui, Nomin zoals altijd gek op eieren eet natuurlijk wee vrolijk mee. Even was er geen olie om de eieren te bakken, geen nood een schepje olie uit de frituurpan een snufje zout uit het open bakje op het aanrecht en bakken maar. Op het werk is internet verkeer niet of nauwelijks mogelijk. Er moeten 29 mails opgehaald worden. Maar voordat ze opgehaald zijn is er een hik en begint Outlook Express nadat de communicatie herstelt opnieuw alles opnieuw op te halen. Wie Webmail lukt het me om de relevante E-mails eerst op te halen. Hier zie je eerste de lijst en kan je zelf selecteren welke je echt wil ophalen of eventueel wilt deleten. Pas om half elf is alle mail binnen. Tegen 12 uur valt de spanning weer uit. Ik werk mijn dagrapport bij zolang de batterij van mijn Laptop het tenminste nog doet. Ondertussen worden de ramen van binnen en buiten gelapt. Zonder veiligheid middelen klimt onze poetsdame naar buiten. We werken wel op de 5e etage! Misschien moet ik ook maar Arbo aanbeveling in mijn Expert report opnemen. Binnen 5 minuten is er alweer spanning. Ik was net “bos” foto's die Ankie in een zip file van 14 Megabyte had gestuurd aan het downloaden. Verwacht dat het hier een uur zou duren. Thuis slecht enkele minuten. Het downloaden moet helemaal opnieuw beginnen. Ik ben benieuwd of het nu wel lukt. Nee dus en om half twee valt de spanning weer weg. De hele dag gaat het zo door, geen spanning, geen internet of heel langzaam. Om kwart voor zeven belt Muckhov of ik naar de “Kinder Garten” wil komen. Hij had al een SMS gestuurd maar die had ik niet opgemerkt. Er worden nog wat inkopen gedaan bij een winkeltje in de buurt van het appartement. Hier wordt nog met een telmachine gewerkt. Er worden “boots” gekocht de vleesballetjes in een jasje. Heb ik al vaker gehad maar de smaak is altijd weer anders. Van Muckhov hoor ik dat in heel Mongolië internet verstoord is.

Dinsdag 21 oktober 2008

Vandaag begon het ontbijt met de overgebleven vleesballetjes in een jasje. Een stevig ontbijt is niet slecht want het heeft aardig gevroren. Buiten is het best wel lekker met trui, jas, sjaal en het zonnetje. Onderweg begin ik over het strijken en de strijkplank. Het blijkt dat Khanda de voorkeur heeft om het zittend op de grond te strijken. Een geschikt cadeau te vinden blijft moeilijk. Vandaag is Rainer jarig en ik zeg Gratulieren en zijn reactie is danke schon. Omdat hij jarig is en een Mongoolse SIM kaart heeft komen er Sms'jes binnen die aangeven dat hij op zijn verjaardag met korting kan bellen. Om 13.00 komt Chimid me halen voor de lunch met zijn auto gaan we de stad in en komen uit bij een Mongools barbecue restaurant. Het gaat als bij een wok restaurant bij ons zelf vlees, groen en sauzen uitzoeken. Hier wordt het op een enorme rond bakplaat gebakken waarbij twee enorme messen de gerechten mengen en opschudden. Terwijl het gerecht klaar gemaakt wordt kan je je salade zelf samenstellen. Vandaag toch maar een draft biertje erbij, moet kunnen. Na het eten gaan we een parfum zaak binnen waar ik eindelijk mijn cadeautje voor Khanda kan kopen. Om 16.15 valt de spanning weer eens heel kort uit. Ondertussen is het zachtjes gaan sneeuwen en worden de daken en straten wit. Om 18.00 gebeurt het weer maar nu is het al donker en kan ik mijn toetsen niet meer zien. Een kwartiertje later is er weer spanning. Chimid is ook nog op kantoor en ik zal hem eens vragen of ik met hem naar huis rijdt of met Khanda. Ik had mijn 220v aansluiting van mijn Laptop al ingepakt en laat dat maar zo. Vandaag stap ik op de weg langs het kantoor in eigenlijk net zo makkelijk. En met de GSM is het goed af te spreken. Muckhov gaat even later de auto in de garage zetten omdat er sneeuw komt. Vanavond eet er een andere vriend van Muckhov mee. De maaltijd bestaat uit gebakken vis, frietjes en paprika reepjes in het zuur. Met de vork breken we stukjes vis af, een mes is niet nodig. Er is ook bruin brood en een zachte kaas zoals Mozzarella ook wordt hiervoor geen mes gebruikt.. Na het eten is er yoghurt, het zit in een plastic zak dat al in de winkel dichtgeknoopt zit met een plastic strookje. Men “drinkt” het uit een beker , ik gebruik toch maar een lepel. Al het klein bestek van het huis staat in een rekje op tafel. Na gebruik gaat de knoop er weer gewoon in.

Woensdag 22 oktober 2008

Als ik op sta zie ik of hoor ik niets van Chimid, omdat er sneeuw en ijzel ligt is hij om 7 uur zijn zonen naar school aan het brengen terwijl hij pas om 02.00 van nacht was thuisgekomen. Ik begin maar te eten van de naturel gebakken eieren. Als Chimid terug is geef ik Khanda haar cadeautje ze is duidelijk blij mee. Vandaag zal Khanda vanwege de ijzel niet rijden en zal Chimid dus iedereen weg moeten brengen en misschien ook weer moeten ophalen. Het cadeautje neemt ze mee waarschijnlijk om het aan haar collega's te laten zien. De bouwactiviteiten komen zo ook stil te liggen terwijl men normaal 7 dagen per week door werkt. Het zijn voornamelijk Chinezen die hier als bouwvakker werken. Als we rijden slippen en komen we niet meer voorruit Chimid zet zijn wagen in de vierwielaandrijving drijf en we rijden weer. Het schiet echt niet op lopen gaat sneller maar dat is met ijzel ook gevaarlijk zeker met een tas met Laptop. Ik zet mijn Laptop aan en begin achterin aan dit verslag te werken terwijl mensen ons rechts stevig doorlopend inhalen. Op het werk heb ik een Webcam sessie met de Laan van Tolkien. Geluid en beeld gaan nog steeds niet goed samen. Maar Luc zit daar niet mee hij vraagt over hoeveel dagen ik weer thuis ben. Ik steek drie vingers omhoog, o drie dagen zegt hij en ik steek mijn duim omhoog. Knik eens ja en knik eens nee zegt hij. Ankie had van te voren gevraagd of ik de Webcam rond wil laten gaan in het kantoor. Regisseur Luc vraagt het mij nu ook. Goed zo zegt hij, nog even door en nu terug en nu je gezicht weer. Geweldig, ik schakel de camera uit om weer hoorbaar te zijn. Je bent weg zegt Luc meteen, ja maar dan kan je me weer horen. Lynn was natuurlijk ook van de partij en was verbaast Opa zo te zien. Terwijl Ankie Lynn naar bed aan het brengen was had ik de Webcam sessie met Luc. Als Ankie weer terug is krijg ik een telefoontje van Chimid dat ik naar beneden moet komen. Ik beëindig de Skype sessie en sluit de Laptop af en ga naar beneden. Er staat een voor mij onbekende auto en chauffeur met Khanda en Nomin. Elke auto is hier ook taxi, De dag teller wordt op 0 gezet en aan het eind van de rit op basis van de gereden km's afgerekend. Officiële taxi's zijn er natuurlijk ook. Khanda, Nomin en ik zijn de enige bij het avond eten, donkere rijst, puree, een kool. Chimid is naar de fitness en is pas om half elf thuis. We praten nog een half uur en dan naar bed.

Donderdag 23 oktober 2008

Het ontbijt bestaat alleen uit koude gerechten o.a. vis uit blik. Vannacht heeft het meer dan tien graden gevroren. Voor de komende nacht wordt -19 aangegeven. Er is geen sneeuw bij gekomen maar als we de garage via het steile talud uit willen rijden slippen we. Even in de vier wiel drive en dan gaan we probleemloos omhoog. Volgens bij wordt dan de differentieel werking ook uitgeschakeld zodat je altijd op alle vier wielen tractie hebt en er natuurlijk meer kans dat minsten een van de vier wielen grip heeft. Op de bouw ziet het er rustig uit, waarschijnlijk te koud om te werken. De temperatuurmeter in de auto van Chimid geeft nog -7 aan als we naar het werk rijden.

We gaan weer in het centrum eten, het wordt een Russisch restaurant, ik bel een Siberisch visgerecht wat wel moet passen bij deze koude temperaturen. Maar een biertje smaakt toch ook wel. Ongevraagd krijgen we nog een Wodka gemixt met een sapje erbij. Plotseling neemt er een dame bij ons plaats het is een klant van Chimid. Ze blijkt Hotelmanager van een plaatselijk hotel te zijn. Ik leg in het kort uit van ik hier doe zonder Kwaliteitsverbetering te noemen. Een klant gaat er uiteraard vanuit dat de software kwaliteit OK is. Kwaliteit is her ook wel alleen de documentatie er bij niet. Op de wat langere termijn zal blijken dat dat steeds belangrijker wordt omdat mensen die het systeem kennen het bedrijf verlaten hebben. De spanning viel vandaag pas om 18.00 even uit! Vanavond is mijn good by Mister Ben avond. Vanuit het werk gaan Chimid, Khanda, Muckhov, Nomin en ik naar een Italiaans restaurant onderweg wordt Tata ook nog opgepikt. Voor mij wordt het vooraf geroosterd brood met kaas en Ansjovis en als hoofdgerecht Lamsbout met gebakken groenten. En met een flinke pot bier. Morgen is mijn laatste dag en omdat we zaterdag heel vroeg op moeten vieren we nu maar alvast mijn afscheid. Als ik afgerekend heb gaan we naar een Engelse pup. Muckhov en Nomin gaan naar huis. Om 22.00 zou er life muziek komen dat werd half elf en het werd een vrolijke boel. Na een half uur is de muziek al over. Na het bier bestel ik voor het eerst in Mongolië een glas rode wijn. Er is niets mis mee. Om half twaalf gaan we naar huis. Tata loopt naar haar appartement vlak in de buurt, haar man blijkt nog in Engeland te wonen. In het appartement kletsen nog wat en is er weer een dag voorbij.

Vrijdag 24 oktober 2008

Mijn laatste werkdag morgen vlieg ik terug, mijn koffer is al bijna weer gepakt. Natuurlijk verlang ik naar Ineke, Luc, Lynn en de andere maar ik zal Mongolië en hun inwoners in Nederland ook weer missen. 2,5 week in Mongolië en dan al zo'n band, geweldig gewoon. Het heeft vannacht weer meer dan 10 graden gevroren. Maar ik voel me er wel beter bij dan zoals vorig jaar bij 40 graden tijdens mijn PUM missie in Vietnam. Vandaag heb ik van Interactive LLC mijn missie beoordeling gekregen, ik mag weer tevreden zijn. Ook geven ze aan t.z.t. een follow up missie aan te zullen vragen. 's middags voor het laatst in het naast het bedrijf gelegen Romance restaurant gegeten. Het restaurant draait als een tierelier want rond lunchtijd is het altijd bijna vol. Zelfs in de wee zijzaaltje zaten gasten. 's middags de laatste vergadering waarbij Uugan aan Batkhuyag vroeg om mij nog even de stad in te nemen. Ik mag kiezen wat, ik vraag of het Nationale kledingdracht museum misschien nog open is. We lopen er om vijf uur naar toe en het blijkt tot zes uur open te zijn. Eerst vangen we nog glimp op door een open staande deur van een fotosessie van moderne kledingdracht ontwerpen. Met blote navel en korte rokjes. Het museum zelf was heel leuk om te bezoeken en wat foto's te maken. Als je in een museum foto's wilt maken moet je daar extra voor betalen. Na het museum bezoek gaan we nog even koffie drinken in een Ierse pup. Ik ga voor Irish koffie. Na wat telefonisch overleg komt Khanda me daar ophalen. Nog even mijn Laptop ophalen bij Interactive en dan naar het appartement. Khanda had gevraagd wat ik het lekkerste eten had gevonden wat ze gemaakt had. Ik noem de buideltjes met vlees die zij op mijn verjaardag had gemaakt. Vanavond zou ze die dus weer maken. Eerst vlees ik hele kleine stukjes hakken met da hand en een groot mes. Dan beslag maken en uitrollen en daar weer kleine bolletjes van maken en plat slaan. Het vlees wordt op de rondjes gelegd waarna er een buideltje van gemaakt wordt. Muckhov help haar mee. In een speciale stoom pan worden “But” uitspraak boot gaar gestoomd. Het vlees is van te voren lekker gekruid. De buideltjes worden op een schaal op tafel gezet en dan met de blote handen eten. Heerlijk. De laatste hand aan het koffer inpakken en dan op tijd naar bed.

Zaterdag 25 oktober 2008.

Om kart over vier opgestaan en om vijf uur rijden Chimid en ik richting airport. Ik had er op aangedrongen dat ik twee uur van te voor vertrek van het vliegtuig naar Moskou op de luchthaven wout zijn. Volgens Chimid was een uur genoeg maar ik krijg mijn zin. En maar goed want in het zicht van de luchthaven krijgen we een lekke band. Chimid stopt onder een lantaarn en begint aan het band verwisselen, hij heeft hier duidelijk ervaring in maar mijn zaklantaarn in mijn handbagage was toch handig om onder auto bij te schijnen waar de krik moest komen. Uit een soort voorgevoel had ik die in mijn handbagage gestopt. Het kost een half uur dus nu nog voldoende tijd om in te checken. Er staat een lange rij bij de economy klasse maar in de rij van de business klasse staan maar een paar mensen. Chimid mag niet mee naar de incheckbalie en we nemen heel snel afscheid.

Met een half uur vertraging vertrekt het vliegtuig niet rechtstreeks naar Moskou maar naar Isruck in Siberië, ik schat zo'n 300 km noordelijk. Omdat Mongolië geen winterbrandstof heeft en dat bij starten toch beter is wordt er in Rusland getankt. Het geeft totaal zo'n 2,5 uur vertraging wat voor mij niet erg is omdat ik een Moskou ipv 5 uur nog maar 2,5 uur hoef te wachten om mijn transit naar Amsterdam. Ik zit naast een Zwitserse bank goeroe die voor zaken in Ulaanbaatar is geweest en nu zaken gaat doen in Moskou het is een onderhouden heerschap dus gaat de tijd snel. Als ik in Moskou in de rij bij de transit loketten sta en bijna aan de beurt ben, roept er een dame “Amsterdam”. Een dame en ik melden ons. Zij blijkt een Française te zijn die voor bankadviezen naar Ulaanbaatar is geweest. In een rap tempo moeten we de Russische dame volgen en komen in een kantoortje terecht waar we onze passen moeten afgeven en kunnen gaan zitten. Na een kwartier heeft de dame haar boardingpas en ik ook na veel getelefoneerd en overleg ook. Het hoe en wat ontgaat me. Maar na de lekke band adrenaline nu toch ook weer wat transit adrenaline. Ik krijg weer een invitation voor de first class lounge en drink daar een biertje en een lekkere rode wijn. Ik snap het niet want ik mis het internetcafé daar van de heenreis. Er blijken twee first class wachtruimtes te zijn. Maar mijn uitnodiging is al ingeleverd en om die weer terug te krijgen lijkt me in dit land onhaalbaar. Dan maar niet even mailen maar een Sms'je sturen naar Geldrop dat ik in Moskou ben. Het KLM toestel vertrekt keurig op tijd en land ook keurig op tijd op Schiphol. Meteen bij het uitstappen staan vier douaniers klaar om de passen te controleren. Het gaat snel en efficiënt, lang leven Nederland. In het vliegtuig hadden we al gehoord dat onze koffers op carrousel 11 zullen aankomen. Na 10 minuten verschijnt er op het display dat voor de vlucht uit Moskou de eerste koffers op de band liggen. Na een half uurtje staat er dan alle koffers uitgeladen zijn. Mijn koffer zie ik echter niet. Ik zie achter mij een balie waar waarschijnlijk vermiste koffers aangegeven kunnen worden. Aan een kant wel makkelijk want de koffers komen bijna altijd wel terecht en worden keurig thuis afgeleverd en dat scheelt een hoop gesjouw van mijn zeer zware koffer. Ik heb niet gekeken bij het inchecken maar denk wel 25 kg. Mijn laptop de toebehoren van voedingen en zo zit er ook in. Maar dan rolt uiteindelijk mijn koffer toch over de band en ik kan naar de trein. Om 18.00 sta ik op het perron twee te wachten op de trein naar Eindhoven van 18.14. Inmiddels Ineke al gebeld en van de goed verlopen thuisreis op de hoogte gesteld. Ik zal haar bellen als ik in de trein zit. Als ik op een soort balkonnetje met vier stoelen, klapstoelen en voldoende koffer ruimte zit. Kom ik meteen in gesprek met een dame die haar zoon bezocht heeft en ook verre reizen heeft gemaakt. Ik vergeet te bellen. Ineke belt zelf waar zit je nu. Sorry even vergeten er wordt na wat meer telefoontjes afgesproken dat Ineke, Ankie, Luc en Lynn met van het perron in Eindhoven komen afhalen. De dame stapt uit in Deen Bosch terwijl er een jongeman van Renée zijn leeftijd via een laadplatform in een rolstoel met een elektrisch hulpdeel naar binnen komt. Ook met hem raak ik uitvoerig in gesprek en terwijl ik op een klapstoeltje bij hem ben gaan zitten. Hij vraagt waar ik ben geweest en zeg Mongolië, prompt antwoord hij met Ulaanbaatar. De eerste Europeaan die ik ontmoet die weet dat dat de hoofdstad van Mongolië is. Hij blijkt een fan van PSV te zijn en elke thuiswedstrijd vanuit Nijmegen daar naar toe te gaan. René is ook naar die wedstrijd en is daarom niet bij het welkomstgezelschap. De NS doet keurig wat er van hem verlangt wordt en Luc holt om 18.43 naar me toe als hij me ziet. Ook Lynn zet een spurt in, Ineke is nummer drie en Ankie de laatste. Fijne momenten zijn dat na zo'n verre reis. Ik neem zelf plaats achter het stuur van de Vectra. Bijna gaat het mis omdat ik een streep van het fietspad als middenstreep aanzie en te ver links rij. In Mongolië heb ik nergens een fiets om straat gezien. Laat staan fietspaden. Ik ga nog even mee naar de Laan van Tolkien waar Ineke haar cadeautjes krijgt en Luc een tasje met slofjes, tandpasta e.d. uit het vliegtuig krijgt als Lynn naar bed is. Morgen krijgt Lynn ook zo'n tasje en de kinderen de meegebracht cadeautjes. Zondag komt de hele club en Robert en Donatha naar de Heibeekstraat om de eerste reisverhalen mondeling van mij te horen.

Weer is een fantastische PUM missie tot een goed einde gekomen. Ook met het evaluatie rapport wat door Interactive is gemaakt kan ik tevreden zijn. Ze denken ook aan een follow up missie volgend jaar. Ik zie wel. Eerst maar weer in het Westerse tijd en levensritme zien te komen.

Ben de Ruyter

...